Annelerin Anne Sütü Hakkındaki Bilgi Düzeyi ve Sadece Anne Sütü İle Besienmeyi Etkileyen Psikososyal Faktörler [Tepecik Eğit Hast Derg]
Tepecik Eğit Hast Derg. 2006; 16(2): 63-70 | DOI: 10.5222/terh.2006.85570  

Annelerin Anne Sütü Hakkındaki Bilgi Düzeyi ve Sadece Anne Sütü İle Besienmeyi Etkileyen Psikososyal Faktörler

Özlem Bağ1, Işın Yaprak1, Oya Halıcıoğlu1, Özlem Parlak1, Nilgün Harputluoğlu1, Görkem Astarcıoğlu1
S.B. İzmir Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Klinikleri, İzmir

Amaç: Anne sütü, yaşamın ilk altı ayında bebeğin tüm gereksinimlerini tek başına karşılayan bir üründür. Özellikle gelişmekte olan ülkelerde, yenidoğan döneminde emzirmeye başlama oranları yüksek olmasına karşın ilk 6 ay içinde sadece anne sütü ile beslenme oranları belirgin olarak düşmektedir. Son yıllarda yapılan çalışmalarda, annenin anne sütü konusunda bilgi durumunun emzirme süresini etkilediği üzerinde durulmaktadır. Bu çalışmada, annelerin anne sütü konusundaki bilgi durumunun ve psikososyal faktörlerin sadece anne sütü ile beslenme süresine etkisi araştırılmıştır. Yöntem: Çalışmaya miadında, normal, spontan vajinal yolla doğum yapan ve ilk 30 dakika içinde emzirmeye başlayan 300 sağlıklı anne (ort yaş: 25.5±4.7) ve bebekleri alındı. Annelere doğumdan sonra sosyokültürel durumlarını sorgulayan anket ve anne sütünün özellikleri ve yararlarını içeren 10 soruluk bilgi formu uygulandı. Anne sütünün ilk 6 ay boyunca bebek beslenmesinde tek başına yeterli olduğunun bilinmesi koşulu ile en az 8 soruyu doğru yanıtlayanlar bilgi düzeyi 'iyi' olarak değerlendirilirken, toplam doğru sayısı 5-7 olanlar (orta5'ten daha az soruyu doğru yanıtlayanlar 'yetersiz' bilgi düzeyine sahip olarak kabul edildi. İlk değerlendirmeleri doğumdan hemen sonra yapılan bebekler prospektif olarak 15.-30. gün (I. Kontrol), 2.-3. ay (II. Kontrol) ve 6.ncı ay sonunda (III. Kontrol) beslenme durumları yönünden değerlendirildi. Annelerin anne sütü hakkındaki bilgi durumunun ve psikososyal faktörlerin emzirme sürelerine etkisi araştırıldı. Veriler SPSS 11.0 paket programına girilerek değerlendirildi. Analizlerin karşılaştırılmasında Kİ-kare (Chi-square) testi uygulandı. Sonuçların yorumlanmasında ise p<0.05 değeri istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi. Bulgular: Sadece anne sütü verme oranları I. Kontrolde %51, II. Kontrolde %23.7, III. Kontrolde %17.3 olarak bulundu. Annelerin %46'sının anne sütü konusunda iyi düzeyde, %54'ünün ise orta ve yetersiz düzeyde bilgi sahibi olduğu saptandı. Annenin anne sütü konusunda iyi derecede bilgi sahibi olması ilk 6 ay sadece anne sütü ile beslenmeyi etkilemekte idi (p<0.05). Eğitim durumu ortaokul ve üstü olan, doğum öncesi emzirme eğitimi alan, bilgilerini sağlık personeli ve/veya ilgili kaynaklardan alan annelerin anne sütü hakkındaki bilgi durumları diğerlerine göre anlamlı olarak iyi bulundu (p<0.05). Özellikle ilk 6 ayda sadece anne sütünün yeterli olduğunu bilen ve anne sütünün saklanabilme özelliğini bilen annelerin 6. ayda sadece anne sütü verme oranlarının daha yüksek olduğu tespit edildi. Sadece anne sütü ile beslenmeyi etkileyen en önemli psikososyal faktörlerin eş ve aile büyüklerinin emzirmeye desteği ve annenin önceki başarılı emzirme deneyimi olduğu saptandı. Sonuç: Annelerin anne sütü konusundaki bilgi durumunun iyileştirilmesi, eğitim düzeyinin yükseltilmesi, doğum öncesi dönemde anne sütü konusunda sağlık personeli tarafından bilgilendiril- meleri halinde ilk altı ayda sadece anne sütü ile beslenme oranlarının arttırılabileceği kanısına varılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Sadece anne sütü ile beslenme, bilgi durumu, psikososyal faktörler


Maternal Knowledge on Breastmilk and Psychosocial Factors lnfluencing Exclusive Breastfeeding

Özlem Bağ1, Işın Yaprak1, Oya Halıcıoğlu1, Özlem Parlak1, Nilgün Harputluoğlu1, Görkem Astarcıoğlu1
S.B. İzmir Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Klinikleri, İzmir

Aim: Breastmilk is an ideal specific food for infants especially in the first 6 months of life. In developing countries, although initiation rates of breastfeeding are high, continuation rates at 6th month are behind expectations. Recently, maternal knowledge on breastfeeding is reported to be an important factor on the duration of breastfeeding. The aim of this study is to evaluate the maternal knowledge and psychosocial factors on exclusive breastfeeding. Methods: This prospective study was done on 300 healty mothers (mean age 25.5±4.7 year) who has started breasfeeding after delivery and their babies, born in time with spontaneous delivery. Demographic and sociocultural characteristics of the mothers were stated. A questionnaire including 10 questions about the benefits and the properties of breastmilk was conducted on the mothers. The ones, giving at least 8 correct answers were accepted to be (well knowledged' while 5-7 correct answers were accepted as (moderate'' and less than 5 correct answers were accepted as 'poor knowledged'. All mothers and their babies were evaluated on their first (15 days-1 month), second (2-3 months) and third visits (6-7 months) for infant feding patterns, maternal knowledge and psychosocial factors influencing on exclusiue breastfeeding. Chi-square was used for statistical analysis and p<0.05 was accepted as significant. Results: The exclusive breastfeeding rates were 51%, 28.7% and 1 7.3% on the first, second and third visits, respectiuely. Being well-knowledged on breastfeeding was a significantly influencing factor on exclusive breastfeeding (p<0.05). Schooling at least for five years, being informed on breastfeeding prenatally and by medical professionals were statistically important (p<0.05). Mothers who knew that breastmilk was sufficient for infants in the first 6 months and that it could be stored after expressing were more likely to continue exclusive breastfeeding (p<0.05). The most important psychosocial factors were found to be the spouses'' and family members' positive attitude and previous breastfeeding experience. Conclusion: Maternal knowledge status on breastfeeding, maternal education and being informed prenatally and by medical professionals are factors influencing exclusive breastfeeding for the first six months of life.

Keywords: Exclusive breastfeeding, maternal knowledge, psychosocial factors


Özlem Bağ, Işın Yaprak, Oya Halıcıoğlu, Özlem Parlak, Nilgün Harputluoğlu, Görkem Astarcıoğlu. Maternal Knowledge on Breastmilk and Psychosocial Factors lnfluencing Exclusive Breastfeeding. Tepecik Eğit Hast Derg. 2006; 16(2): 63-70


ARAÇLAR
Tam Metin PDF
Yazdır
Alıntıyı İndir
RIS
EndNote
BibTex
Medlars
Procite
Reference Manager
E-Postala
Paylaş


Benzer makaleler
PubMed
Google Scholar
 (1 kere görüntülendi)
 (936 kere indirildi)



Copyright © 2020 Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Dergisi. Tüm Hakları Saklıdır.
Lookus & OnlineMakale